به لهوات و لسان . آنگه چون وصف يك خصم بگفت كه كافر است در حديث خصم ديگر گرفت و احوال او و جزاى او گفت . * ( إِنَّ اللَّه يُدْخِلُ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحاتِ ) * ، خداى تعالى آنان را كه ايمان آرند و عمل صالح كنند در بهشتها برد كه در زير درختان آن جويها مىرود . * ( يُحَلَّوْنَ فِيها ) * ، به حلَّى ( 1 ) ايشان كنند و در پوشانند ايشان را در آن جا ، * ( مِنْ أَساوِرَ ) * ، در واحد او سه لغت است : اسوار بالالف ، و سوار و سوار . و جمع اسوار ، اساوره ( 2 ) باشد ، و جمع سوار و سوار ، اسوره . و اساور روا بود كه جمع سوار باشد ككراع و اكارع . و شايد كه جمع اسوره باشد ، جمع الجمع . و در مصحف عبد اللَّه مسعود اساوير است ، و هى جمع اسوار ، در دستهاى ايشان كنند دستورنجها ( 3 ) از زر و مرواريد . گفتند : زر مرصّع باشد به مرواريد و گفتند : اين دگر باشد و آن دگر . و نافع و أبو بكر عن عاصم خواندند * ( وَلُؤْلُؤاً ) * به نصب ، عطفا على محلّ الجارّ و المجرور ، براى آن كه تقدير آن است كه يحلَّون اساور ذهبيّة و لؤلؤا . و باقى قرّاء لؤلؤ به جرّ ، عطفا على ذهب خواندند . و در سورة الملائكة هم اين خلاف كردند بر اين وجه و حجّت اين آوردند كه در مصاحف چنين است به « الف » . آنان كه جرّ خواندند گفتند : آن « الف » زياده است بعد الواو ، كالف قالوا و مالوا . كسائى گفت : بدل همزه است . و يعقوب اين جا به نصب خواند و آن جا به جرّ اتّباعا للمصحف ، و گفت : در مصحف اين جا « الف » نوشته است و در ملائكه « الف » نيست در مصحف . * ( وَلِباسُهُمْ فِيها حَرِيرٌ ) * ، و جامهء ايشان در آن جا حرير باشد . گفتند : خداى تعالى حرير پوشيدن بر مردان حرام كرد در دنيا تا مشوّق باشند به لبس حرير در بهشت ، عملى كنند كه ايشان را آن جا رساند تا حرير پوشند . * ( وَهُدُوا إِلَى الطَّيِّبِ مِنَ الْقَوْلِ ) * ( 4 ) ، راه نمايند به گفتار پاك ، و هو قول : لا إله الَّا اللَّه ، چنان كه گفت : . . . إِلَيْه يَصْعَدُ الْكَلِمُ الطَّيِّبُ ( 5 ) ، و گفتند : مراد ايمان است ، و گفتند : قرآن است ، و گفتند : قولى است كه در او فحش نباشد . * ( وَهُدُوا ) * ، راه نمايند

--> ( 1 ) . آج : تحلَّى . ( 2 ) . آج ، لب ، آز : اساره . ( 3 ) . آب ، آز : دستورنجنها . ( 4 ) . همهء نسخه بدلها و ايشان را . ( 5 ) . سورهء فاطر ( 35 ) آيهء 10 .